Tot nu toe had de inhoudingsplicht vooral betrekking op fiscale schulden en sociale schulden bij de RSZ. De belangrijkste nieuwigheid is de integratie van onbetaalde sociale bijdragen van zelfstandigen via het RSVZ. Concreet betekent dit dat een onderneming die een beroep doet op een zelfstandige of een onderaannemer zal moeten nagaan of er een inhouding moet worden toegepast vóór de factuur wordt betaald.
Wat is de inhoudingsplicht op facturen?
De inhoudingsplicht verplicht een opdrachtgever of aannemer om vóór de betaling van een factuur te controleren of zijn medecontractant fiscale of sociale schulden heeft. Wanneer een schuld wordt vastgesteld, mag de betaling niet volledig aan de leverancier worden uitgevoerd: een deel van het bedrag exclusief btw moet worden ingehouden en rechtstreeks aan de bevoegde administratie worden doorgestort.
Deze verplichting geldt onder meer voor ondernemingen die werken in onroerende staat laten uitvoeren of zelf uitvoeren. Voor ondernemingen in de elektrotechnische sector kan dit betrekking hebben op zeer concrete situaties: een beroep doen op een onderaannemer voor een elektrische installatie, een interventie op een werf, renovatiewerken, technisch onderhoud of samenwerking met een gespecialiseerde zelfstandige.
Het doel is eenvoudig: vermijden dat een onderneming die schulden heeft bij de Staat of de sociale zekerheid, haar facturen volledig blijft innen zonder haar situatie te regulariseren.
Wat verandert er vanaf 1 mei 2026?
De grote nieuwigheid is de uitbreiding van de controle naar sociale schulden van zelfstandigen. Wanneer een zelfstandige onderaannemer meer dan 2.500 EUR aan onbetaalde sociale bijdragen heeft, zal een inhouding van 15% op het factuurbedrag exclusief btw moeten worden toegepast en doorgestort aan het RSVZ. Er bestaan bepaalde uitzonderingen, bijvoorbeeld wanneer een afbetalingsplan correct wordt nageleefd of wanneer de betalingstermijn van de bijdragen nog niet verstreken is.
Welke inhoudingspercentages moeten worden toegepast?
De percentages hangen af van de aard van de vastgestelde schuld:
- 15% bij fiscale schulden;
- tot 35%, of zelfs meer afhankelijk van de situatie, bij sociale schulden bij de RSZ;
- 15% bij schulden inzake sociale bijdragen van zelfstandigen bij het RSVZ;
- In het kader van de hervorming wordt een globale limiet van 50% van het factuurbedrag exclusief btw aangekondigd.
Een inhouding mag dus niet automatisch “uit voorzorg” worden toegepast. De goede praktijk bestaat erin om vóór de betaling een officiële raadpleging uit te voeren en het bewijs van het verkregen resultaat te bewaren.
Hoe controleren of een inhouding verplicht is?
Er moeten twee oplossingen worden onderscheiden.
De eerste is de publieke website Check Inhoudingsplicht, waarmee kan worden nagegaan of een inhouding van toepassing is voor een betrokken onderneming. De FOD Financiën geeft aan dat deze dienst de nuttige informatie in realtime weergeeft, zonder financiële details te tonen, en de fiscale en sociale informatie combineert in een duidelijk overzicht.
De tweede oplossing is Billretainment, een webservice die vooral bedoeld is voor grote volumes of software-integraties. Wij herinneren eraan dat Billretainment niet verplicht is: de website Check Inhoudingsplicht blijft publiek toegankelijk en kan zonder login worden gebruikt. Een Billretainment-overeenkomst is dus alleen nodig voor ondernemingen of mandatarissen die een groot aantal controles willen automatiseren of verwerken.
Waarom ondernemingen waakzaam moeten zijn
Als onderneming in de elektrotechnische sector werkt u regelmatig samen met onderaannemers: zelfstandige installateurs, gespecialiseerde technici, werfpartners, renovatiebedrijven of dienstverleners die actief zijn in werken in onroerende staat. Deze samenwerkingen kunnen binnen het toepassingsgebied van de inhoudingsplicht vallen.
Het risico is niet louter administratief. Wanneer er geen controle wordt uitgevoerd of wanneer de inhouding verkeerd wordt toegepast, kan de onderneming die de factuur betaalt aansprakelijk worden gesteld en sancties oplopen. Wij herinneren eraan dat het niet naleven van de verplichting kan leiden tot aansprakelijkheid voor de schulden van de medecontractant en tot eventuele boetes.
Daarom is het aanbevolen om vóór elke betaling een eenvoudige interne procedure in te voeren:
- Nagaan of de prestatie onder een betrokken sector valt;
- Het ondernemingsnummer van de leverancier controleren;
- De officiële tool raadplegen vóór de betaling;
- De referentie of het attest van de raadpleging bewaren;
- De inhouding alleen toepassen wanneer het resultaat dit vereist;
- Het ingehouden bedrag doorstorten aan de bevoegde administratie.
Een hervorming om nu al op te anticiperen
De inhoudingsplicht op facturen 2026 is geen bijkomende formaliteit zonder gevolgen. Ze verandert de manier waarop ondernemingen hun betalingen aan aannemers, onderaannemers en zelfstandigen moeten beveiligen. Vanaf 1 mei 2026 zullen de sociale schulden van zelfstandigen mee worden opgenomen in de controle, naast de RSZ-schulden en fiscale schulden.
Voor onze leden bestaat de beste aanpak erin om nu al een duidelijke procedure voor te bereiden: controleren vóór betaling, bewijzen bewaren, de personen die instaan voor de administratie opleiden en advies vragen bij twijfel.
